ChatGPT'de markam nasıl görünür?
· Alper Batuhan Yılmaz
Bu yazı hazırlanırken resmî kurumlar, sektör raporları ve güncel web kaynaklarının yanı sıra üretken yapay zekâ araçlarından araştırma desteği alınmıştır. Yapay zekâ tarafından oluşturulan içerikler doğrulanmış, gerekli görülen bölümler düzenlenmiş ve stratejik yorumlar eklenmiştir. Varsayım içeren değerlendirmeler yazı içerisinde açıkça belirtilmiştir.
Yapay zekâ destekli arama araçlarının yaygınlaşmasıyla birlikte insanların bilgi arama alışkanlıkları da değişiyor. Kullanıcılar artık yalnızca Google gibi geleneksel arama motorlarında arama yapmak yerine, ChatGPT gibi yapay zekâ araçlarına doğrudan soru sorabiliyor.
Bir kullanıcı Google'da "İstanbul'daki en iyi web tasarım ajansları" aramasını yapabilir. Aynı kullanıcı ChatGPT'ye ise "İstanbul'da küçük işletmem için güvenilir bir web tasarım ajansı önerir misin?" diye sorabilir.
İkinci durumda kullanıcıya yalnızca bir arama sonuçları listesi sunulmaz. ChatGPT, soruya bağlı olarak web'de arama yapabilir, farklı kaynakları değerlendirebilir ve bunlardan yararlanarak bir cevap oluşturabilir. Arama kullanan cevaplarda kaynaklara ve ilgili web sayfalarına bağlantılar da gösterilebilir. Peki bir marka bu cevapların içinde nasıl görünür?
Önce bir ayrım: ChatGPT'de görünmek ne demektir?
"ChatGPT'de görünmek" tek bir anlama gelmez. Bir marka, yapay zekâ tarafından oluşturulan bir cevapta farklı şekillerde ortaya çıkabilir.
- Markadan doğrudan bahsedebilir.
- Markayı belirli bir kategorideki seçeneklerden biri olarak gösterebilir.
- Markanın web sitesine bağlantı verebilir.
- Markanın içeriklerini kaynak olarak kullanabilir.
- Kullanıcının bulunduğu konuma veya sorgusuna göre markayı önerebilir.
"Adım çıktı mı?" yeterli bir soru değil
Özellikle ChatGPT Search kullanıldığında, cevap oluşturulurken web kaynaklarından yararlanılabilir ve kullanıcıya kaynaklar gösterilebilir. Bu nedenle yalnızca "markamın adı ChatGPT'de çıktı mı?" sorusuna bakmak, AI görünürlüğünü anlamak için yeterli değildir.
Daha önemli soru şudur: markam, kullanıcıların benim sektörümle ilgili sorularına verilen cevaplarda doğru bağlamda ortaya çıkıyor mu?
ChatGPT bir markayı nasıl buluyor?
Burada ChatGPT'nin normal sohbet cevapları ile web araması yapan cevaplarını birbirinden ayırmak gerekir. ChatGPT, web araması kullanılmadığında soruları büyük ölçüde modelin eğitiminden ve konuşma bağlamından hareketle cevaplayabilir. Web araması kullanıldığında ise güncel internet kaynaklarına erişebilir.
ChatGPT Search, gerektiğinde kullanıcının sorusunu web üzerinde araştırmak için bir veya daha fazla arama sorgusuna dönüştürebilir. OpenAI'nin açıkladığı üzere, bu süreçte arama sağlayıcıları da kullanılabilir.
Bu şu anlama gelir: bir markanın internet üzerinde nasıl temsil edildiği, AI arama sonuçlarında görünürlüğü açısından önem taşıyabilir. Örneğin bir şirketin kendi web sitesinde kendisini "Türkiye'nin en iyi şirketi" olarak tanımlaması tek başına bu iddianın yapay zekâ tarafından doğru kabul edileceği anlamına gelmez.
Başka güvenilir kaynaklarda şirket hakkında ne söylendiği, hangi konularla ilişkilendirildiği ve mevcut bilgilerin ne kadar tutarlı olduğu da önem kazanabilir.
Marka bilgisi nerelerden geliyor?
Bir yapay zekâ sistemi bir marka hakkında bilgi aradığında, karşısına çıkan bilgiler farklı kaynaklardan gelebilir.
- Şirketin resmî web sitesi
- Haber siteleri
- Sektörel yayınlar
- İnceleme platformları
- İşletme dizinleri
- Profesyonel profiller
- Uzman makaleleri
- Diğer güvenilir web siteleri
Tutarlılık neden önemli?
AI görünürlüğü yalnızca web sitenizde birkaç anahtar kelime kullanmaktan ibaret değildir. Markanın internetteki dijital kimliği mümkün olduğunca tutarlı, anlaşılır ve doğrulanabilir olmalıdır.
Örneğin bir şirket kendisini bir yerde "e-ticaret yazılımı", başka bir yerde "dijital pazarlama ajansı", başka bir yerde ise "web tasarım şirketi" olarak tanıtıyorsa, farklı kaynaklardaki bu bilgiler kullanıcı açısından da yapay zekâ açısından da daha karmaşık bir tablo oluşturabilir.
ChatGPT'de çıkmak için belirli bir yöntem var mı?
Hayır. En önemli noktalardan biri bu. OpenAI, ChatGPT Search'teki sıralamanın güvenilir ve ilgili bilgileri bulmaya yönelik çeşitli faktörlere dayandığını ve üst sıralarda yer almayı garanti eden bir yöntem olmadığını açıkça belirtiyor.
Dolayısıyla "şu 10 ayarı yapın ve ChatGPT sizi ilk sırada göstersin" gibi kesin vaatlere şüpheyle yaklaşmak gerekir.
AI arama sistemleri geleneksel arama motorlarından farklı çalışabildiği için, bir markanın belirli bir sorguda gösterilmesi garanti edilemez. Aynı marka farklı kullanıcıların farklı sorularında farklı şekilde görünebilir.
Teknik erişilebilirlik yine de bir ön koşul. OpenAI'nin yardım dokümanına göre web sitelerinin ChatGPT Search'e dahil olabilmesi için OAI-SearchBot tarafından taranmasına izin verilmesi ve sitenin barındırma altyapısının OpenAI'nin yayımladığı IP adreslerinden gelen trafiğe izin vermesi önemlidir. Ancak bunun da üst sıralarda görünme garantisi vermediği özellikle belirtiliyor.
İçerik neden önemli?
Bir markanın internet üzerinde yeterli ve kaliteli bilgiye sahip olması, insanların markayı anlamasını kolaylaştırdığı gibi AI destekli arama sistemlerinin de markayla ilgili bilgi bulmasını kolaylaştırabilir.
Örneğin bir yazılım şirketinin web sitesinde yalnızca "en iyi CRM çözümünü sunuyoruz" yazması yerine şu konuları açıkça anlatması daha anlamlı bir bilgi kaynağı oluşturur.
- Ürünün ne yaptığı
- Kimler için tasarlandığı
- Hangi sorunları çözdüğü
- Hangi özelliklere sahip olduğu
- Hangi sektörlerde kullanıldığı
- Nasıl çalıştığı
- Rakiplerinden hangi açılardan ayrıldığı
Amaç "AI için yazı yazmak" değil
Buradaki amaç yapay zekâya yaranmak değildir. Asıl amaç, insanların ve bilgi sistemlerinin markayı doğru anlamasını sağlayacak kaliteli ve açık bilgiler oluşturmaktır.
Kaynak gösterilmek ile önerilmek aynı şey değildir
Bu ayrım özellikle önemlidir. ChatGPT bir markanın web sitesini kaynak olarak gösterebilir. Ancak bu, markanın kullanıcıya önerildiği anlamına gelmez.
Örneğin kullanıcı "X şirketinin fiyatları nedir?" diye sorarsa, şirketin kendi web sitesi kaynak olarak gösterilebilir. Fakat kullanıcı "bu hizmet için hangi şirketleri önerirsin?" diye sorduğunda, ChatGPT farklı şirketleri karşılaştırabilir ve başka markaları öne çıkarabilir.
Dolayısıyla AI görünürlüğünü ölçerken yalnızca citation, yani kaynak gösterilme oranına bakmak yeterli değildir. Markanın hangi sorgularda göründüğü, bahsedildiği, önerildiği, rakipleriyle birlikte değerlendirildiği ve kaynak olarak kullanıldığı ayrı ayrı incelenebilir.
Yerel işletmeler için durum biraz farklı olabilir
ChatGPT, kullanıcı konumunu kullanarak daha alakalı yerel sonuçlar sunabilir. OpenAI, konum bilgilerinin özellikle yerel öneriler gibi sonuçları iyileştirmek için kullanılabileceğini belirtiyor.
Bu nedenle örneğin "yakınımdaki iyi İtalyan restoranları" ile "Türkiye'nin en iyi İtalyan restoranları hangileri?" aynı şekilde ele alınmayabilir.
Yerel işletmeler açısından işletme bilgilerinin internette tutarlı olması, konum bilgilerinin doğru olması ve ilgili platformlarda doğru şekilde temsil edilmesi bu nedenle ayrıca önem taşıyabilir.
Markamı ChatGPT'de nasıl test edebilirim?
Bunu yapmak için öncelikle doğrudan marka adınızı sormak yerine, potansiyel müşterilerinizin gerçekten sorabileceği soruları belirlemek daha anlamlıdır.
Örneğin bir spor salonunuz varsa yalnızca "X Spor Salonu nedir?" diye sormak yerine şu tür sorgular kullanılabilir: "İstanbul'da iyi spor salonları hangileri?", "İstanbul'da kişisel antrenör hizmeti veren spor salonları hangileri?", "Kadıköy'de yeni başlayanlar için uygun spor salonları hangileri?"
Daha sonra markanızın bu cevaplarda ne sıklıkla ortaya çıktığı ve nasıl tanımlandığı incelenebilir. Aynı testi farklı zamanlarda ve farklı sorgu biçimleriyle yapmak da daha anlamlı bir tablo oluşturabilir. Çünkü tek bir ChatGPT cevabı, bir markanın genel AI görünürlüğünü temsil etmek zorunda değildir.
Görünürlüğü artırmak için neler yapılabilir?
Tek bir "GEO hilesi" bulunmadığından, yaklaşım daha geniş düşünülmelidir. İlk olarak web sitenizin teknik olarak erişilebilir olduğundan emin olun. Sonrasında markanızın ne yaptığı, hangi ürün veya hizmetleri sunduğu ve hangi konularla ilişkili olduğu konusunda açık ve kaliteli içerikler oluşturun. Marka bilgilerinin farklı platformlarda mümkün olduğunca tutarlı olmasına dikkat edin. Sektörünüzle ilgili güvenilir kaynaklarda yer alan marka bilgilerinizi ve dijital itibarınızı takip edin.
Ardından gerçek kullanıcı sorgularını temel alarak AI görünürlüğünüzü düzenli şekilde test edin. Bu süreç, geleneksel SEO'daki tek bir sıralama pozisyonunu takip etmekten daha karmaşık olabilir. Çünkü AI cevapları sorgunun bağlamına, kullanılan kaynaklara ve arama deneyimine göre değişebilir.
Biz Okami'de bunların hepsini ve daha fazlasını sizin için yapıyoruz.
Sonuç
ChatGPT'de görünür olmak, yalnızca bir web sitesinin arama sonuçlarında bulunmasından ibaret değildir.
Yapay zekâ destekli arama deneyimlerinde önemli olan, kullanıcı bir soru sorduğunda markanın doğru bağlamda bulunabilmesi, anlaşılabilmesi ve güvenilir bir seçenek olarak değerlendirilebilmesidir. Bunun garantili bir formülü yoktur.
Ancak teknik olarak erişilebilir bir web sitesi, açık ve kaliteli içerik, tutarlı marka bilgileri, güvenilir kaynaklar ve düzenli AI görünürlük ölçümü bu sürecin önemli parçaları olabilir.
Kısacası soru artık yalnızca "Google'da markam bulunuyor mu?" değil. Şu soru da giderek daha fazla önem kazanıyor: "Bir müşteri yapay zekâya benim sektörüm hakkında soru sorduğunda, markam bu konuşmanın neresinde?"
ChatGPT Search'ün çalışma şekli ve site erişilebilirliğiyle ilgili güncel bilgiler için OpenAI'nin resmî ChatGPT search sayfasında inceleyebilirsiniz.